قربانياني ديگر براي سدي به نام سيوند
 

معصومه صفايي

 

سد يعني فرورفتن در آب بي‌نفس، سد يعني اکوسيستمي حاصل ميليون‌ها سال تجربه طبيعت دستخوش دگرگوني، سد يعني موزه‌اي زير آب.
سد يعني آب‌رساني زمين‌هايي که قرار است کشت شوند در بالادست و خشکي و نمک و کوير و کشتار دسته جمعي پرندگان در پايين‌دست.
سد سيوند آبگيري مي‌شود، آب رود پلوار اندوخته مي‌شود، مظهر تمدني هزاران ساله بي‌قيد به زير آب مي‌رود، رود کر کم‌آب‌تر و کم‌آب‌تر و درياچه بختگان خشک و خشک‌تر مي‌شود و حيراني و تشنگي و سرگرداني نصيب زيستمنداني که درياچه‌شان را شوره‌زاري مي‌يابند مملو از خاک و نمک مي‌گردد.
کشتار2500 قطعه پرنده به خاطر گرفتار شدن در شن‌زارها و نمکزارهاي باقي‌مانده از درياچه ني‌ريز، درياچه‌اي با نام پناهگاه حيات‌وحش بختگان که حالا قربانگاهي شده براي جوجه فلامينگوهاي تشنه و راه گم کرده. هرچند که مردم دلسوخته محلي که حالا به دليل خشک شدن بخش عظيمي از درياچه ني‌ريز روزگار سختي را تجربه مي‌کنند به ياري جوجه فلامينگوهاي سرگردان شتافتند و ناجي بيش از 7 هزار پرنده شدند. اعتراض طبيعت گرچه بي‌کلام و بي‌نماد و بدون بيرق به وقوع پيوست. اما پيکرهاي نمک‌سود شده هزاران جوجه فلامينگو در شن‌زار تفتيده بختگان فرياد عصياني بود كه از رودخانه پلوار در دره‌اي به نام دره بلاغي يا همان سيوند جاري است. سيوند روستايي است بر سر راه گذر از تخت جمشيد به پاسارگاد. اين رودخانه پس از عبور از دره باستاني بلاغي به رودخانه کر ريخته و روزگاري پناهگاه و امروز قربانگاه حيات وحش بختگان را مشروب مي‌کند. اما پس از آبگيري سد سيوند ديگر دست سخاوت پلوار چيزي ندارد تا به کر، بختگان و طشک ببخشد. تمام بودش در پس ديوارهاي بتني حبس شده تا سنگيني نفس به شماره افتاده‌اش تمام آنچه را كه مايه مباهات ملتي است دم فروبسته، خرد کند. گاهي حتي ورودي آب اين رودخانه به صفر هم مي‌رسد.
پارک ملي و پناهگاه حيات وحش بختگان 38 سال حفاظت شد، در ليست کنوانسيون حفاظت از تالاب‌ها قرار گرفت، در مطبوعات بين‌المللي بي‌نظيرترين درياچه دنيا لقب داده شد، در سخت‌ترين شرايط طبيعي سينه سپر کرد و زيست تا امروز که آخرين تيشه‌ها با آبگيري سد سيوند به ريشه‌اش نواخته شد و در سوگ تفتيدنش مرغان تشنه لب حسيني در نمک‌زارهايش غلتيدند و از عطش جان باختند.


شرح كامل و ادامه اين مطلب را مي‌توانيد در فصلنامه شكار شماره 9 مطالعه نماييد.
 

 
  معصومه صفايي  
     
 
 

تهیه و اجرا توسط:  Caspian Server 

© کلیه حقوق این پایگاه متعلق به کانون شکار، تیراندازی و دوستداران طبیعت ایران است.